مقاله علمی و پژوهشی
جغرافیا و برنامه ریزی شهری
رحیم حیدری چیانه؛ فریدون بابائی اقدم؛ حسین پناه القلندیس
چکیده
هدف تحقیق حاضر بررسی توسعه و برنامهریزی گردشگری شهری کلانشهر تبریز، با تاکید بر شخصیت مقصد و برندسازی بود .پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و عملی و از نظر ماهیت و روش توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش گردشگران ورودی به کلانشهر تبریز بوده و حجم نمونه آماری پژوهش 200 نفر به صورت تصادفی انتخاب شده است. یافتهها نشانگر آن بود که از ...
بیشتر
هدف تحقیق حاضر بررسی توسعه و برنامهریزی گردشگری شهری کلانشهر تبریز، با تاکید بر شخصیت مقصد و برندسازی بود .پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی و عملی و از نظر ماهیت و روش توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش گردشگران ورودی به کلانشهر تبریز بوده و حجم نمونه آماری پژوهش 200 نفر به صورت تصادفی انتخاب شده است. یافتهها نشانگر آن بود که از دیدگاه افراد مورد مطالعه چالشهای موقعیت جغرافیایی دور تبریز (فقدان موقعیت مرکزی) و عدم مجاورت با سایر شهرها و استانهای مرکزی ایران با میانگین 65/3، فصلی بودن مسافرت به تبریز با میانگین 4 و چالشهای ارتباط با جامعه میزبان با میانگین 25/3 ازجمله چالشهای اساسی و مهم توسعه گردشگری و شکل نگرفتن شخصیت مقصد مطرح تبریز میباشند. براساس یافتههای بدست آمده نتایج به دست آمده، نشان داد که شهر تبریز برای گردشگری دارای مزایایی از قبیل شهر تمیز، جذابیت معماری و تاریخچه شهر تبریز، امنیت بالا، فرهنگ و ادبیات غنی، تنوع گردشگری، است و علی رغم وجود این قابلیت و ظرفیتهای بالقوه، شهر تبریز از دیدگاه گردشگران دارای نقاط ضعفی در راستای تبدیل شدن به مقصد گردشگری میباشد
مقاله علمی و پژوهشی
برنامه ریزی شهری
علیرضا خطیبی؛ علی شمس الدینی؛ محمدعلی خلیجی
چکیده
حریم منطقه شهری تهران محل زندگی قریب به 16 ملیون نفر است. این حریم تا به حال محلی بوده برای دستاندازی زمینخواران و هجوم فقرا و حتی برخی سازمانهای رسمی در قالب تعاونیها که زمینههای تفرق فضاییمدیریتی را در آن رقم زدهاند. چنین حریمی نیاز به یک مدیریت کارآمد دارد تا مانعی برای از بین رفتن همین مقدار فضاهای ارزشمند باقیماندهاش ...
بیشتر
حریم منطقه شهری تهران محل زندگی قریب به 16 ملیون نفر است. این حریم تا به حال محلی بوده برای دستاندازی زمینخواران و هجوم فقرا و حتی برخی سازمانهای رسمی در قالب تعاونیها که زمینههای تفرق فضاییمدیریتی را در آن رقم زدهاند. چنین حریمی نیاز به یک مدیریت کارآمد دارد تا مانعی برای از بین رفتن همین مقدار فضاهای ارزشمند باقیماندهاش ایجاد شود. هدف اصلی این پژوهش استفاده از نرمافزار متاسوات به عنوان تکنیکی راهبردی جهت صیانت و توسعه پایدار حریم شهرداری منطقه 15 شهر تهران است. اطلاعات موردنیاز در حکمِ دادههای این پژوهش از مطالعه و بررسی مقالهها، کتابها و پایاننامههای مرتبطِ موجود و همچنین دیتاهای ادارهها و سازمانهای مرتبط (مانند اداره کل حریم شهرداری تهران و مرکز آمار ایران) جمعآوری شده است. این پژوهش از لحاظ هدفگذاری، کاربردی و به لحاظ روششناسی، توصیفی تحلیلی میباشد. برای انتخاب پنل کارشناسان از نمونهگیری گلوله برفی استفاده گردید که درنهایت منجر به انتخاب 12 نفر شد. یافتههای این پژوهش نشان میدهد تخریب محیط زیست، ساخت و سازهای غیرمجاز، زمینخواری، مهاجرت و سکونتگاههای غیررسمی و مدیریت متفرق بزرگترین چالشها و عوامل تهدیدکننده صیانت و توسعه پایدار حریم شهرداری منطقه 15 است. متاسوات بر این باور است که منابع و قابلیتهایی در جغرافیای موردمطالعه پژوهش وجود دارد که در حکم راهکارهایی برای غلبه بر چالشهای صیانت و توسعه پایدار جغرافیای موردمطالعه هستند؛ مهمترین آنها «مدیریت یکپارچه حریم» است و سپس نوبت به «توجه مسئولین و اتحاذ وحدت رویه بین کلیه دستگاههای دخیل در حریم»، «حضور و سرمایهگذاری بخش خصوصی» و «کمربند سبز» میرسد.
مقاله علمی و پژوهشی
برنامه ریزی شهری
لیلا سهیلی وند
چکیده
مسکن یکی از مهمترین عناصر و عوامل دستیابی به توسعه پایدار مبتنی بر عدالت فراگیر است. چگونگی دستیابی به مسکن برای گروههای مختلف جامعه بهخصوص گروههای کمدرآمد و کیفیت و کمیت آن، یکی از مهمترین چالشهای پیش روی دولتها و جوامع است. ازآنجاکه مسکن نقشهای متفاوت و اساسی برای خانوارها دارد، همواره مطلوبیت در تملک آن بوده است، ...
بیشتر
مسکن یکی از مهمترین عناصر و عوامل دستیابی به توسعه پایدار مبتنی بر عدالت فراگیر است. چگونگی دستیابی به مسکن برای گروههای مختلف جامعه بهخصوص گروههای کمدرآمد و کیفیت و کمیت آن، یکی از مهمترین چالشهای پیش روی دولتها و جوامع است. ازآنجاکه مسکن نقشهای متفاوت و اساسی برای خانوارها دارد، همواره مطلوبیت در تملک آن بوده است، اما عوامل متعددی سبب شدهاند تا دسترسی به آن در شهرها بهویژه برای گروههای کمدرآمد دشوار باشد. تاکنون نیز برنامههای متفاوتی با عنوان «راهکار» رفع معضلات مسکن گروههای کمدرآمد شهری در دستور کار قرارگرفته است. اما این طرحها تنها مسکّنی برای زخم متورم مسکن در بین این گروههای درآمدی بوده است؛ تحلیل شرایط کنونی شهر تبریز در ارتباط با برنامهریزی مسکن اقشار کمدرآمد حاکی از آن است که فاصله کنونی سیستم با اهداف و آرمانهای طرح پایه آمایش و سند تدبیر توسعه استان آذربایجان شرقی بسیار زیاده میباشد بنابراین آنچه نیاز است تجدیدنظر در رویکردهای کلانِ مدیریتی و بهکارگیری ابزارهای جدید در برنامهریزی است. بدین منظور در این پژوهش سعی گردیده است که پیشرانهای کلیدی مؤثر بر تأمین مسکن مناسب برای گروههای کمدرآمد در شهر تبریز شناسایی و تحلیل شوند. در این پژوهش ابتدا با تکنیک پویش محیطی و دلفی، 40 عامل اولیه در چهار بعد شاخصهای کالبدی- فضایی، شاخصهای اقتصادی، شاخصهای اجتماعی و شاخصهای زیستمحیطی استخراجشده و سپس با استفاده از روش دلفی مدیران، ماتریس اثرات متقاطع مؤلفهها تشکیل گردیده است.
مقاله علمی و پژوهشی
برنامه ریزی شهری
رسول قربانی؛ هادی حکیمی؛ سهند آقا زاده
چکیده
چکیده مسکن پایدار در محلات یکی از عوامل اساسی است در رویکردهای نوین برنامه ریزی شهری است. مقایسه مسکن پایدار در محلات مختلف نه تنها باعث شناسایی تفاوتها میشود، بلکه امکان ارائه راهکارهای مناسب برای دستیابی به پایداری مسکن را نیز فراهم میآورد. هدف این تحقیق شناسایی عوامل ضروری توسعه مسکن پایدار در محلات مختلف شهر ارومیه است. بدین ...
بیشتر
چکیده مسکن پایدار در محلات یکی از عوامل اساسی است در رویکردهای نوین برنامه ریزی شهری است. مقایسه مسکن پایدار در محلات مختلف نه تنها باعث شناسایی تفاوتها میشود، بلکه امکان ارائه راهکارهای مناسب برای دستیابی به پایداری مسکن را نیز فراهم میآورد. هدف این تحقیق شناسایی عوامل ضروری توسعه مسکن پایدار در محلات مختلف شهر ارومیه است. بدین منظور، ابتدا معیارهای مرتبط با توسعه مسکن پایدار با استفاده از نظرات 25 کارشناس خبره در حوزه مسکن مشخص، اولویتبندی و امتیازدهی شد. نتایج نشان میدهد که از نظر کارشناسان، اهداف با اولویت بالا شامل ارتقای حس تعلق در محلات، افزایش امنیت اجتماعی، ارتقای مشارکت مردمی، دسترسی به مسکن سالم، کاهش میزان آلایندهها و کاهش تخریب محیط زیست است. بر اساس این اهداف، مقایسهها در دو حیطه پایداری کالبدی- محیطی و پایداری اجتماعی- اقتصادی انجام گرفت و سپس با استفاده از مدل متاسوات، میزان تحقق اصول مسکن پایدار در محلات مختلف مورد بررسی قرار گرفت. نتایج این بررسیها نشان داد که عوامل داخلی محله مانند حفاظت از محیط زیست، فضای کافی برای زندگی، امکانات مناسب برای مسکن و وجود یک جامعه پویا از مهمترین مؤلفههای دستیابی به مسکن پایدار در ارومیه محسوب میشوند.از سوی دیگر، عوامل بیرونی که دستیابی به پایداری مسکن در محلات ارومیه را با چالشهایی مواجه میکند شامل اقتصاد ضعیف، تخریب و نابودی باغات، افزایش قیمت مصالح ساختمانی و تعارضات فرهنگی است. این عوامل میتوانند مانع از تحقق اهداف پایداری مسکن شده و کیفیت زندگی ساکنان را تحت تأثیر قرار دهند.کلیدواژهها: مسکن، محله ، پایداری، متاسوات،ارومیه
مقاله علمی و پژوهشی
برنامه ریزی شهری
رحمت محمدزاده؛ شفیقه علی اصل ممقانی؛ الهام کاظمی
چکیده
رشته عمران و معماری در بخش ساخت و ساز مکمل یکدیگر هستند. سرفصل مشترک آنها در دانشگاه درس طراحی معماری است. این پژوهش به بررسی تاثیر اموزش درس طراحی معماری و شهرسازی در عملکرد دانش آموختگان رشته مهندسی عمران دانشگاه تبریز در جامعه ی حرفه ای می پردازد. شیوه پژوهش، کیفی- تحلیلی است که با استفاده از مطالعه موردی انجام شده است. همچنین به ...
بیشتر
رشته عمران و معماری در بخش ساخت و ساز مکمل یکدیگر هستند. سرفصل مشترک آنها در دانشگاه درس طراحی معماری است. این پژوهش به بررسی تاثیر اموزش درس طراحی معماری و شهرسازی در عملکرد دانش آموختگان رشته مهندسی عمران دانشگاه تبریز در جامعه ی حرفه ای می پردازد. شیوه پژوهش، کیفی- تحلیلی است که با استفاده از مطالعه موردی انجام شده است. همچنین به جهت ارزیابی اطلاعات از روش کمی و از تکنیک پیمایش (مشاهده و پرسشنامه) استفاده شده است. مقدار ضریب الفای کرونباخ 0.94 بدست آمد که نشان دهنده این مطلب است که پرسشنامه از پایایی قابل قبولی برخوردار است. برای بررسی نرمال بودن توزیع متغییرات از آزمون کلموگراف-اسمیرنوف استفاده شده است. با توجه به سطوح معنیداری به دست آمده نتیجه گرفته میشود که هر دو مولفه اصلی اصول و مبانی معماری و اصول و مبانی شهرسازی دارای توزیع نرمال میباشند. جهت بررسی وضعیت هر یک از گویه های مورد پژوهش، از طیف استاندارد ارزیابی بازرگان استفاده شده است که اکثرا نسبتا مطلوب هستند. نتایج نشان می دهد تاثیر اموزش طراحی معماری و شهرسازی در عملکرد دانش اموختگان رشته مهندسی عمران دانشگاه تبریز 26.66% ضعیف، 36.66% متوسط و 36.66% خوب است. برای مقایسه تاثیر آموزش مولفه های اصول و مبانی معماری و اصول و مبانی شهرسازی در عملکرد شاغلین عمران دانشگاه تبریز از آزمون T استفاده شده است که به ترتیب 67.26 % و 32.74% است.
مقاله علمی و پژوهشی
برنامه ریزی شهری
علی مصیب زاده؛ رضا حسین زاده
چکیده
چکیده با توجه به ساختوسازهای فزاینده، تفکیک قطعات زمین و ناکارآمدی زیرساختهای ارتباطی در محله عسگرخان ارومیه، کیفیت زیستی ساکنان بهویژه سالمندان دچار افت شده است. کاهش تعاملات اجتماعی و حاشیهنشینی این محله، ضرورت بازآفرینی فضاهای شهری با رویکردی انسانمحور و بیننسلی را برجسته میسازد. هدف پژوهش حاضر، ارتقای فضاهای شهری ...
بیشتر
چکیده با توجه به ساختوسازهای فزاینده، تفکیک قطعات زمین و ناکارآمدی زیرساختهای ارتباطی در محله عسگرخان ارومیه، کیفیت زیستی ساکنان بهویژه سالمندان دچار افت شده است. کاهش تعاملات اجتماعی و حاشیهنشینی این محله، ضرورت بازآفرینی فضاهای شهری با رویکردی انسانمحور و بیننسلی را برجسته میسازد. هدف پژوهش حاضر، ارتقای فضاهای شهری بهگونهای است که ضمن پاسخگویی به نیازهای سالمندان، به بهبود کیفیت زندگی تمام گروههای سنی منجر شود. مطالعه با رویکرد توصیفی–تحلیلی و با هدفی کاربردی انجام شده است. چارچوب نظری ترکیبی از رویکرد «شهر دوستدار سالمند» و «حق بر سلامت» بوده و نمونهای مشتمل بر 344 سالمند از میان جامعه آماری 3338 نفری در محله انتخاب شد. دادهها از طریق پرسشنامههای سنجش کیفیت فضا، مشارکت اجتماعی و خدمات حمایتی گردآوری، و با آزمونهای آماری، مدل چیدمان فضا و تحلیل مکانی GIS مورد بررسی قرار گرفتند. یافتهها نشان میدهد کیفیت فضاهای عمومی، بهویژه پیادهروها، مبلمان شهری، فضاهای سبز و حملونقل عمومی، کمتر از حد متوسط ارزیابی شدهاند. اگرچه برخی خدمات نظیر حملونقل و فضای سبز عملکرد نسبتاً بهتری داشتهاند، اما مؤلفههایی نظیر برنامههای آموزشی و فعالیتهای اجتماعی سالمندان ضعیفترین وضعیت را داشتهاند. نتایج پژوهش حاکی از آن است که بهبود فضاهای عمومی صرفاً برای سالمندان، بدون در نظر گرفتن سایر گروههای سنی و زمینههای فضایی–اجتماعی، ناکافی است. بنابراین، پیشنهاد میشود بازآفرینی شهری با نگاهی یکپارچه، انسانمحور و زمینهگرا انجام شود تا از رهگذر آن، تعاملات اجتماعی تقویت و کیفیت زیستپذیری برای همه گروههای سنی ارتقا یابد.
