دانشگاه تبریزفضای شهری و حیات اجتماعی2821-22311120220823Study the role of urban planning in the construction of Tabriz residential complexes in comparison with other factorsبررسی نقش برنامه ریزی شهری در ساخت مجتمع های مسکونی تبریز در مقایسه با سایر عوامل1141504310.22034/jprd.2022.15043FAشیواولایتیاستادیار موسسه آموزش عالی نبی اکرم (ص)Journal Article20220221Along with the growth of urbanization, the policy of mass housing production and the construction of residential complexes in the form of short and high-rise models was implemented in Tabriz as one of the ways to respond to housing needs at different times, similar to other parts of the country.But the architecture of residential complexes is one of the most important issues in urban planning. Because its different formations are a reflection and result of different conditions. From the perspective of urban planning, knowing these factors and their role is very important. Not only it is one of the study priorities in the field of urban planning, but also it is effective in making the right policy for the development of desirable and sustainable cities. In this article, various factors were determined, then urban planners, city planners and architectural experts were asked to determine the importance of each of the mentioned factors in the formation of the architectural dimensions of residential complexes. Then, using the Analytic Hierarchy Process (AHP), the role of the main factors in the design of the plan, facade, structures and materials, location, form and direction of residential complexes in Tabriz is ranked. The results show that economic, political and social factors are far more effective than urban planning, environmental and cultural considerations in the architecture and construction of residential complexes And to some extent, other aspects of housing have been neglected. So that economic considerations have the most weight. Therefore, it is necessary to provide suitable solutions and processes for planning, designing and building models of residential complexes So that managers and urban planners consider social, cultural values and government regulations and formulated policies in the first priorities And residential buildings should be built in order to meet the requirements and pay attention to sustainability factorsهمگام با روند رشد شهرنشینی، سیاست تولید مسکن انبوه و احداث مجتمع های مسکونی در قالب الگوی کوتاه و بلندمرتبه به عنوان یکی از راههای پاسخ به نیاز مسکن در زمانهای مختلف، مشابه با سایر نقاط کشور، در شهر تبریز به مرحله اجرا درآمد. اما معماری مجتمعهای مسکونی یکی از مسایل حائز اهمیت دربرنامهریزی شهری است. چرا که شکلگیری ابعاد مختلف آن بازتاب و برآیند شرایط گوناگون است. از دیدگاه برنامهریزی شهری شناخت این عوامل و نقش آنها اهمیت بالایی داشته و ضمن اینکه از اولویتهای مطالعاتی در حوزه برنامهریزی شهری محسوب میشود در سیاستگذاری درست جهت توسعه شهرهای مطلوب و پایدار نیز موثر میباشد. در این مقاله ضمن مشخص نمودن این عوامل اعم از اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و مذهبی، سیاسی، شهرسازی و محیطی، از برنامهریزان شهری، شهرسازان و متخصصان معماری خواسته شده است تا اهمیت هریک از ملاحظات مذکور را در شکلگیری ابعاد معماری مجتمعهای مسکونی مشخص نمایند. در ادامه با بکارگیری روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP)، نقش عوامل مذکور در طراحی پلان، نما، سازه و مصالح، مکانیابی، فرم و جهتگیری مجتمعهای مسکونی شهر تبریز رتبهبندی شده است. نتایج حاصل نشان میدهد در بین ابعاد مختلف، عوامل اقتصادی، سیاسی و اجتماعی به مراتب بیشتر از ملاحظات شهرسازی، محیطی و فرهنگی در معماری و ساخت مجتمعهای مسکونی موثر بوده و تا حدودی از سایر ابعاد مسکن غفلت شده است. طوریکه ملاحظات اقتصادی بیشترین وزن را دارد.https://urplanning.tabrizu.ac.ir/article_15043_f0c52bd4f8e6e4ad43377aee75a0042b.pdfدانشگاه تبریزفضای شهری و حیات اجتماعی2821-22311120220823Analyzing The Role of Security of Tenure the Quality of Housing in Informal Settlements in The North of Tabriz (Case Study: Yousef Abad Quarter)بررسی نقش امنیت تصرف ادراکی در کیفیت کالبدی مسکن در سکونتگاه های غیررسمی شمال کلانشهر تبریز مطالعه موردی: محله یوسف آباد15261504410.22034/jprd.2022.15044FAهادیحکیمیاستادیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریزرحیمحیدری چیانهدانشیار جغرافیا و برنامه ریزی دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریزسودابلالکهکارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تبریزJournal Article20220309Today, informal settlements and the lack of security of occupation in them has attracted the attention of many researchers , so much so that the Human Housing Organization has mentioned the insecurity of occupation as an indicator of deprivation in informal settlements. Occupation security is one of the most important issues facing informal settlements.The subject of this research (or study) is the analysis of the role of the security of occupation in the physical quality of housing in Yousef- Abad neighborhood, one of the informal housing centers of Tabriz metropolis, which is located within the area of Tabriz Region 1. The aim of this study is to investigate the level of perceptual occupancy security and the relationship between the perceptual occupancy security and the physical quality of housing in the studied area. The research method used in this research is of descriptive and correlation type, and it uses the survey method and a questionnaire tool, and SPSS. 25 software is used for data analysis. The statistical population in this study is the residents of Yousefabad informal settlement neighborhood. The probabilistic sampling method is simple and "Charles Cochran's" formula has been used to calculate the sample size And the sample size according to Cochran's formula is 373. The results show that the level of the perceptual occupancy security is very low in this district, and the Index of evacuation to any time is one of the main factors in reducing the security of perceptual occupation in Yousef- Abad neighborhood. and these is not a positive and meaningful relationship between the perceptual occupancy security and physical quality of housing.امروزه سکونتگاههای غیررسمی و نبود امنیت تصرف در آنها توجه بسیاری از اندیشمندان را به خود جلب کرده است تا آنجا که سازمان اسکان بشر از نبود امنیت تصرف در مساکن غیررسمی به عنوان شاخص محرومیت یاد کرده است. امنیت تصرف یکی از مهمترین مسائلی است که سکونتگاههای غیررسمی با آن مواجه هستند. موضوع تحقیق حاضر، تحلیل نقش امنیت تصرف در کیفیت کالبدی مسکن در محله یوسف آباد، یکی از مراکز اسکان غیررسمی کلانشهر تبریز، است که در محدوده منطقه یک شهر تبریز قرار گرفته است. هدف از انجام این تحقیق بررسی میزان امنیت تصرف ادراکی و رابطه امنیت تصرف ادراکی و کیفیت کالبدی مسکن در محدوده مورد مطالعه میباشد. روش تحقیق در این پژوهش توصیفی و از نوع همبستگی است و در آن از روش پیمایشی و ابزار پرسشنامه استفاده شده است. جامعه آماری در این مطالعه ساکنان محله اسکان غیررسمی یوسف آباد تبریز میباشد که شیوه نمونه گیری احتمالی ساده بوده و برای محاسبه حجم نمونه از فرمول "شارل کوکران" استفاده شده است وحجم نمونه با توجه به این فرمول 373 است و برای تحلیل داده ها نیز از نرم افزار SPSS.25 استفاده شده است. نتایج تحقیق بیانگر این است که میزان امنیت تصرف ادراکی در محله مورد مطالعه در سطح پایینی قرار دارد و شاخص احتمال تخلیه در هر لحظه از عوامل اصلی در کاهش امنیت تصرف ادراکی در محله یوسف آباد است و میان امنیت تصرف ادراکی و کیفیت کالبدی مسکن رابطه مثبت و معناداری وجود ندارد.https://urplanning.tabrizu.ac.ir/article_15044_69e4dd68c80d8944422178789a5e9c09.pdfدانشگاه تبریزفضای شهری و حیات اجتماعی2821-22311120220823Macroeconomic variables impacting housing prices and rents in Iranاثرپذیری قیمت و اجارهبهای مسکن از متغیرهای کلان اقتصادی در ایران27411493110.22034/jprd.2022.14931FAمحمدنعمتیدانشجوی دکتریگروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده برنامهریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریزایرجتیموریاستادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده برنامهریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریزJournal Article20220410The aim of this research is to investigate the macroeconomic variables effect on housing prices and rents. The data are collected from reports and documents. Data is quarterly and is from 2008 to 2019. The ordinary least squares (OLS) regression model was used to analyze the data and the augmented Dickey-Fuller test (ADF) was used to examine the unit root of the variables. Results show that predictor variables have a significant explanatory effect on the behavior of the dependent variable. Thus, for the housing price, the regression equation was significant with an R squared of 0.98 and an adjusted R squared of 0.975. Accordingly, this model predicts 97.5% of the variance in the housing price. Also, for the rental price, the regression equation was significant with an R squared of 0.986 and an adjusted R squared of 0.982. Accordingly, this model predicts 98.2% of the variance in the rental price. In housing prices, "informal exchange rate", "inflation rate" and "liquidity rate" have a direct and positive correlation with housing prices. "Unemployment rate", "coin price" and "bank interest rate" are also directly and negatively correlated. Also, the effect of the "consumer price index", "official exchange rate", "number of residential units built" and "Volume of the stock market" is not significant. In housing rent, the "informal exchange rate" and "inflation rate" have a direct and positive correlation with housing rent. "coin price", "bank interest rate", and"Unemployment rate" are also directly and negatively correlated. Also, the effect of the "consumer price index", "official exchange rate", "number of residential units built", "liquidity rate", and "Volume of the stock market" is not significant.پژوهش حاضر به دنبال، بررسی اثرپذیری قیمت و اجارهبهای مسکن از برخی متغیرهای کلان اقتصادی است. دادههای آماری این پژوهش بصورت اسنادی جمع آوری شده و شامل سالهای 1398-1387 و بهصورت فصلی میباشد. برای تجزیه و تحلیل داده ها از مدل رگرسیونی حداقل مربعات معمولی و برای بررسی ایستایی متغیرها از آزمون دیکی - فولر تعمیمیافته استفاده شد. یافتههای پژوهش نشان میدهد متغیرهای پیشبین، توضیحدهندگی بسیار بالای بر رفتار متغیر وابسته دارد. بهطوریکه در قیمت مسکن، معادله رگرسیون معنیداری با ضریب تعیین 98/0 و ضریب تعیین تعدیلشده 975/0 به دست آمد. برایناساس، این مدل 5/97 درصد از واریانس متغیر قیمت مسکن را پیشبینی مینماید. در اجارهبها مسکن نیز، معادله رگرسیون معنیداری با ضریب تعیین 986/0 و ضریب تعیین تعدیلشده 982/0 به دست آمد؛ در واقع، این مدل 2/98 درصد از واریانس متغیر اجارهبها مسکن را پیشبینی مینماید. در قیمت مسکن، ، «نرخ دلار غیررسمی»، «نرخ تورم» و «میزان نقدینگی» رابطه مستقیم و مثبتی به قیمت مسکن دارند. «نرخ بیکاری»، «قیمت سکه تمام بهارآزادی» و «نرخ سود بانکی» نیز رابطه مستقیم و منفی دارد. همچنین، اثر متغیرهای «شاخص قیمت مصرفکننده»، «نرخ دلار رسمی»، «تعداد واحد مسکونی ساخته شده» و «ارزش معاملات بورس» معنیدار نمیباشد. در اجارهبها مسکن، «نرخ دلار غیررسمی» و «نرخ تورم» رابطه مستقیم و مثبتی با اجارهبها مسکن دارند. «قیمت سکه تمام بهارآزادی»، «نرخ سود بانکی» و «نرخ بیکاری» نیز رابطه مستقیم و منفی دارد. همچنین، «شاخص قیمت مصرفکننده»، «نرخ دلار رسمی»، «تعداد واحد مسکونی ساخته شده»، «ارزش معاملات بورس» و «میزان نقدینگی» معنیدار نمیباشد.https://urplanning.tabrizu.ac.ir/article_14931_4f3d0d98f90c70d87695d2b6af36f6b2.pdfدانشگاه تبریزفضای شهری و حیات اجتماعی2821-22311120220823Assessing the quality of life in the worn-out tissues of Gorganسنجش کیفیت زندگی در بافتهای فرسوده شهر گرگان43531504510.22034/jprd.2022.15045FAمهدیخدادادکارشناسی ارشد، گروه جغرافیا دانشگاه گلستانJournal Article20211203Dilapidated tissues of urban areas are more vulnerable than other urban areas because of its high number of inhabitants, inadequate municipal sewage and waste disposal system, poor communication and accessibility, very little infrastructure and services, and the existence of Insecurity in some of these areas is undeniable due to the formation of poverty ghettos, assessing and analyzing the quality of life in these areas. In this regard, the purpose of this study is to assess the satisfaction of residents of worn-out areas of Gorgan with quality of life indicators. For this research, descriptive-analytical and survey methods have been used. Also, the statistical population of the study is the residents of worn-out tissues of Gorgan. Using Cochran's method, 480 samples were selected and a questionnaire was randomly distributed among them. For correct judgment, 22 indicators in three dimensions of physical - environmental, socio-economic and functional - structural have been used and the components have been analyzed using SPSS software. The findings of the questionnaire show that the level of satisfaction of the residents of these tissues is moderate.بافتهای فرسوده مناطق شهری نسبت به سایر مناطق شهری آسیبپذیرتر میباشند چراکه، تعداد بالای ساکنین آن، سیستم نامناسب دفع فاضلاب و زبالههای شهری، نحوه ارتباطلات و دسترسی ضعیف، وجود خدمات زیربنایی و خدماتی بسیار کم و همچنین وجود ناامنی در برخی از این مناطق به علت شکلگیری گتوهای فقر، پرداختن به امر ارزیابی و تحلیل کیفیت زندگی در این مناطق امری انکارناپذیر است. در همین راستا، هدف پژوهش حاضر، ارزیابی رضایتمندی ساکنان بافتهای فرسوده شهر گرگان از شاخصهای کیفیت زندگی میباشد. جهت انجام این پژوهش از روش توصیفی تحلیلی و پیمایشی استفاده شده است همچنین جامعه آماری مورد مطالعه، ساکنین بافتهای فرسوده شهر گرگان می-باشند که با استفاده از روش کوکران 480 نمونه انتخاب و پرسشنامه بهصورت تصادفی ساده بین آنها توزیع شده است که برای قضاوتی صحیح از 22 شاخص در سه بُعد کالبدی- زیستمحیطی، اجتماعی- اقتصادی و عملکردی- ساختاری استفاده شده است که مؤلفههای موردنظر، از طریق نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. یافتههای حاصل از پرسشنامه نشان میدهد که میزان رضایت ساکنان این بافتها در سطح متوسط میباشد.https://urplanning.tabrizu.ac.ir/article_15045_8a9f405b1919934d1beff1dc243b3f7b.pdfدانشگاه تبریزفضای شهری و حیات اجتماعی2821-22311120220823Spatial Measurement and Modeling of Urmia City Vulnerability against Fire with Emphasis on Passive Defenseسنجش و مدل سازی فضایی آسیب پذیری شهر ارومیه در برابر آتش سوزی با تأکید بر پدافند غیرعامل55721499010.22034/jprd.2022.14990FAرسولقربانیاستاد گروه برنامه ریزی شهری، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریزرضاکریمیدانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشکده برنامه ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریزJournal Article20220421In recent years, communities around the world have experienced major urban fires and hundreds have lost their lives. It must be acknowledged that a percentage of crises are always an integral and natural part of systems life, however, a large part of the threats, crises and inflammations are imposed and must be anticipated and prevented before they occur with proper management and application of passive defense. Therefore, the purpose of this study is to Measure and model the spatial vulnerability of Urmia to fire with a passive defense approach, so that the type of research is applied and the research method is descriptive- analytical and data collection has been done through library, field and questionnaire studies. To achieve the purpose of the research, 14 indicators have been selected based on the opinions of the elites and information layers have been formed for them in GIS software. BWM multi-criteria decision making method was used to calculate the weight of the indicators and the results were analyzed in GAMS software. Finally, the weight obtained from the BWM method is multiplied and combined in 14 standardized indicators with fuzzy functions. The results show that 12% are in very low vulnerability zone, 31% are in low vulnerability zone, 14% are in medium vulnerability zone, 29% are in high vulnerability zone and 14% are in very high vulnerability zone. To analyze the spatial autocorrelation of vulnerable zones, Moran statistic has been used and in order to model the spatial vulnerability of Urmia city against fire, cold and hot spot analysis has been used.در سالهای اخیر، جوامع در سراسر جهان آتشسوزیهای بزرگ شهری را تجربه کردهاند و صدها نفر جان خود را از دست دادهاند. باید پذیرفت که همیشه درصدی از بحرانها بخش جداییناپذیر و طبیعی حیات سیستمها میباشند؛ ولیکن بخش عظیمی از تهدیدها، بحرانها و التهابات تحمیلی هستند و بایستی با مدیریت صحیح و کاربست پدافند غیرعامل، آنها را قبل از وقوع، پیشبینی و پیشگیری نمود. لذا هدف این پژوهش سنجش و مدلسازی فضایی آسیبپذیری شهر ارومیه در برابر آتشسوزی با رویکرد پدافند غیرعامل بوده بهطوری که نوع تحقیق، کاربردی و روش تحقیق، توصیفی- تحلیلی میباشد و گردآوری اطلاعات نیز از طریق مطالعات کتابخانهای، میدانی و پرسشنامه صورت گرفته است. برای نیل به هدف تحقیق، تعداد 14 شاخص بر اساس نظرات نخبگان انتخاب شده و در نرمافزار GIS لایههای اطلاعاتی برای آنها تشکیل شده است. برای محاسبه وزن شاخصها از روش تصمیمگیری چندمعیاره BWM استفاده شده و نتایج آن در نرمافزار GAMS مورد تحلیل قرار گرفته است. سرانجام، وزن بدست آمده از روش BWM در شاخصهای 14 گانه استاندارد شده با توابع فازی ضرب شده و ترکیب شده است. نتایج بیانگر آن است که 12 درصد در پهنه آسیبپذیری خیلیکم، 31 درصد آسیبپذیری کم، 14 درصد آسیبپذیری متوسط، 29 درصد آسیبپذیری زیاد و 14 درصد در پهنه آسیبپذیری خیلیزیاد واقع شده است. برای تحلیل خودهمبستگی فضایی پهنههای آسیبپذیری از آماره موران استفاده شده و به منظور مدلسازی فضایی آسیبپذیری شهر ارومیه در برابر آتشسوزی از تحلیل لکههای سرد و داغ بهره گرفته شده است.https://urplanning.tabrizu.ac.ir/article_14990_79fff20f420093f9cae8b60f4e382871.pdfدانشگاه تبریزفضای شهری و حیات اجتماعی2821-22311120220823Energy audit of an educational building in order to optimize energy consumptionبهینه سازی مصرف انرژی در یک ساختمان آموزشی با کمک سناریوهای فیزیکی73881504610.22034/jprd.2022.15046FAمحمد حسینجهانگیردانشیار دانشکده علوم و فنون نوین دانشگاه تهرانریحانهرشیدیدانشجوی کارشناسی ارشد، انرژیهای نو و محیط زیست دانشگاه تهرانJournal Article20220524Energy consumption in buildings has always been a topic of concern for people and all institutions in the world. The need to pay attention to this issue is due to high energy consumption and significant energy losses in them. The purpose of this study is to calculate the energy consumption of a The educational building and obtaining the amount of energy losses and finally providing a solution to improve energy consumption and reduce it. In line with this purpose, energy audits are used. Finally, suggestions for reducing energy consumption are presented according to the points where losses occur. To build the building, Design Builder software is used and for its energy audit calculations, the relationships between the energy consumption guidelines and the energy label of the National Standards Organization are used. Most of the losses occur from doors, windows and thermal bridges, and by defining three scenarios and implementing them in the building, energy consumption is improved and losses are reduced. Finally, it can be seen that the loss rate is reduced by about 40% and the comfort temperature of the building changes to 20 ° C.مصرف انرژی در ساختمان ها همیشه از موضوعات مورد توجه مردم و تمامی نهادهای دنیا بوده است.ضرورت توجه به این موضوع به دلیل مصرف انرژی بالا و همچنین تلفات انرژی قابل توجه در آن ها می باشد.هدف از انجام این مطالعه،محاسبه انرژی مصرفی یک ساختمان آموزشی و به دست آوردن میزان تلفات انرژی آن ودرنهایت ارائه راهکار برای بهبود مصرف انرژی وکاهش آن است.در راستای این هدف از ممیزی انرژی استفاده می شود.به این معنی که ساختمان موردنظر برای محاسبات ساختمان،دقیق معاینه شده و هزینه های آن برآورد شده و درآخر پیشنهادات کاهش مصرف انرژی با توجه به نقاطی که تلفات در آنها اتفاق می افتد ارائه می گردد.برای شبیه سازی ساختمان از نرم افزار دیزاین بیلدر و برای محاسبات ممیزی انرژی آن از روابط موجود در دستورالعمل تعیین مصرف انرژی و برچسب انرژی سازمان ملی استاندارد استفاده می شود.نتایج مطالعه نشان می دهد که بیشترین تلفات از در و پنجره و پل های حرارتی اتفاق می افتد و با تعریف سه سناریو و اجرای آنها در ساختمان بهبود مصرف انرژی وکاهش تلفات مشاهده می شود. در نهایت میتوان مشاهده کرد که میزان تلفات حدود 40 درصد کاهش داشته و دمای آسایش ساختمان به 20 درجه سانتیگراد تغییر می یابد.https://urplanning.tabrizu.ac.ir/article_15046_0aaa12c4261cdbe60a562b31f749e135.pdf